Ses Kayıtları Montaj Değil'

Müzisyen ve ses teknisyeni Attila Özdemiroglu: Bilim kayitlar gerçek diyor

Özdemiroglu, Basbakan Erdogan ile oglu Bilal Erdogan’in arasinda geçtigi iddia edilen diyaloglara dair son kayitlarda, montaj marifetiyle türetilmis herhangi bir kelime bulunmadigini söylüyor.

Müzisyen ve ses teknisyeni Attila Özdemiroglu, Basbakan Recep Tayyip Erdogan ile oglu Bilal Erdogan’in arasinda geçtigi iddia edilen diyaloglara dair son kayitlarda, ne dublaj, ne montaj ne de bilgisayar marifetiyle türetilmis herhangi bir kelime bulundugunu söylüyor.

Özdemiroglu,son haftalarda sanal ortama sizdirilan telefon kayitlarinin ilk örnekleri ortaliga dökülmeye basladiginda, Bülent Arinç’in bir yorumu üzerine, mevzu meslegini birebir alakadar ettigi için, tabiri caizse bir “Yok artik!” tweet’i atti: “Bülent Arinç, AloFatih kayitlariyla ilgili ‘Bunlar montaj; artik deniz sesinden insan sesi bile yapilabiliyor’ diyordu. ‘White Noise’ dedigimiz elektronik gürültüden filtre, belirli devrelerden, envelope generator dedigimiz devrelerden dalga sesi yapmak mümkündür ama dalga sesinden insan sesi yapilamaz. Hele deniz sesinden hiç yapilamaz. Bunu böyle yazinca ve karsiliginda saldirilar gelince ben de ister istemez teknik bilgimi dökmeye basladim.”

Basbakan Recep Tayyip Erdogan ile oglu Bilal Erdogan arasinda geçtigi iddia edilen diyaloglarin yer aldigi telefon kaydindaki seslerin dublaj olmasi mümkün mü?

Dublaj,kayitlara dair en kolay iddia edilecek seydir ama aksi de aninda ispatlanabilir. Taklit yapan, çok çok da benzeten insanlarimiz var ama teknik bir analizle dogrusu aninda ortaya çikar. Insan sesi üniktir. Ses bir kimliktir; bankalarin güvenlik sistemlerinde bile kullaniliyor. Bu, ses tanimlamanin algoritmalariyla ilgili teknik, derin bir meseledir. Dünyadaki yedi milyar insanin her birinin sesi, birbirinden ayristirilabilir durumda. Ve bu konuda basari sansi da minimum yüzde 97.

Konusmalarin,anlami saptirma amaciyla montajlanmis olabilme ihtimali nedir?

Bes ayri konusmanin bilesiminden olusmustur o kayit, konusmalarin arasinda dört tane de montaj noktasi vardir. Bakin orasi dogru. Bir tek de orasi dogru. Haricinde montaj olma ihtimali, teknikman en kolay tespit edilebilir sey. Montaji ispatlayabilecek birçok parametre var, en temellerini sayayim size: Birincisi mikrofon ya da hat degisti mi; çünkü o durumda karakter de degisir. Ikincisi, bulundugunuz oda degisti mi, yani akustik ortam degisti mi; çünkü konusmanin atmosferi baska bir boyuta siçrar. Üçüncüsü, bulundugunuz ortamdaki ambiant noise dedigimiz, çevre gürültüleri degisti mi. Bunlara baktiktan sonra da hala süphemiz varsa, wave form dedigimiz, dalga biçimini bilgisayarlarimizda açariz ve süphelendigimiz alanlari detayli olarak inceleriz; bir dalga bozulmasi, bir dalga farklilasmasi, siçramasi var mi diye... Daha birçok açidan da incelenebilir ama bu üçü bile yeterlidir.

UZMANLAR HEMFIKIR: MONTAJ DEGIL

Bilgisayar marifetiyle yoktan kelimelerin üretilip konusmaya eklendigi iddiasi dogru olabilir mi? Yoktan bir kelime nasil var edilir?

Edilemez. Var edilirse, robotik bir kelime olur. Imkansiz. Çünkü ses, konusma dedigimiz, feci komplike bilgiler içeriyor. Ciger yapinizdan baslar, agiz boslugunuzun, dislerinizin biçiminden, ses tellerinizden, burun boslugunuzdan, bebekken nasil agladiginiza kadar birçok fizyolojik özellik bir yana, hangi ortamda büyüdünüz, kelimeleri nasil vurguluyorsunuz, telaffuzunuz, aksaniniz benzeri, türlü uzmanlik alanlarini da alakadar eden boyutlari vardir. Elektronik taramayla forensic uzmanlarinin bilgilerini birlestirdiginiz zaman bunlarin ortaya çikmamasinin imkani yok. Benim bu kayitta dublaj ya da montaj olmadigindan yana, en ufak bir kuskum yok.

Nasil bir inceleme neticesinde böylesine kesin bir kanaate varabildiniz?

Bu son iddia edilen kaydi, hepsine güvendigim, isinde uzman arkadaslara gönderdim. Sekiz kisilik bir ekip; herkes isini gücünü birakip, bunula ugrasti, kendi incelemesini yapti; hepsinden de ayni benimki gibi rapor aldim. Forensic, yani adli ses analizi, bambaska bir istir. Bu kisilerin üçü forensic uzmani, adli incelemeye vakif... Digerleri ses mühendisi diyebilecegimiz kategorideler. Bir arkadasimiz üç gün boyunca sabahlayarak, baska tarihlerden konusmalarla kiyaslama suretiyle, 12 kelimeyi desifre etti, 12’si birden tuttu. Bes ayri konusmanin arasindaki dört montaj noktasi haricinde, montaj olmadigi konusunda kimsenin en ufak bir süphesi yok.

Yoktan ses var edilemez.Imkansiz.Çünkü ses,konusma dedigimiz,feci komplike bilgiler içeriyor.

(Hürriyet)