SAGLIGINIZ IÇIN IYOTLU TUZ KULLANIN
Önemli bir halk sagligi sorunu olan iyot yetersizliginin
toplum üzerine olan etkilerinin önlenmesi amaciyla Ülkemizde Saglik Bakanligi
ve UNICEF isbirliginde 1994 yilindan bu yana “Iyot Yetersizligi Hastaliklarinin
Önlenmesi ve Tuzun Iyotlanmasi Programi” yürütülmektedir. Toplumun iyotlu tuz
kullanimi ve saklama kosullari hakkinda bilinçlendirilmesi amaciyla da Haziran
ayinin ilk haftasi Saglik Bakanligi tarafindan Iyot Yetersizligi Hastaliklari
Haftasi olarak belirlenmistir.
Dünyada 2 milyardan fazla insanin yetersiz iyotla beslendigi
ve bu nedenle iyot yetersizligi hastaliklari riski altinda oldugu tahmin
edilmektedir.
Iyot yasam için büyük önem tasiyan bir mineraldir. Iyot,
vücuda yeterli iyot içeren toprakta yetisen besinler, su ve deniz ürünlerinden
saglanir. Iyot eksikligi olan bölgede yasayan her birey risk altindadir. Ancak
en çok zarar görenler; gebeler, anne karnindaki bebekler, yeni doganlar, süt
çocuklari ve süt veren annelerdir. Hamilelik döneminde yetersiz alindiginda
düsüklere, bebek ölümlerine, dogumsal anomalilere, bebekte sagirlik, dilsizlik,
cücelik ve zekâ geriligine, çocukluk döneminde yetersiz alindiginda ise büyüme
ve gelisme geriligine, zekâ geriligi ve beyin hasarina, ögrenme ve algilama
yetersizligi nedeniyle okul basarisinda azalmaya, ileri yaslarda da tiroit
kanseri görülme riskinde artisa neden olur. Yapilan çalismalarla çocuklarda
iyot yetersizliginin, zekâ puaninda ( IQ ) 13,5 puanlik bir azalmaya ve bunun
sonucunda da okul basarisinda % 10-15 oraninda bir düsüklüge neden oldugu
tespit edilmistir.
Ülkemizde besinler ve içme suyuyla yeterli iyot alinamamakta,
çocuklarimiz ve yetiskinlerimiz iyot yetersizligi ve ona bagli sorunlardan
etkilenmektedir. Iyot yetersizligi hastaliklarini önlemek için alinacak baslica
önlem bireylerin iyot alimini artirmaktir. Bu nedenle ülkemizde sofralik tuzlar
iyottan zenginlestirilmistir.
Tuzdaki iyot isi, isik ve nemden olumsuz etkilenir. Bunu
önlemek için Iyotlu tuz renkli, kapakli bir kapta veya dolap içinde isik
almayacak sekilde saklanmali, saklandigi yer kuru olmali, tuz içinde bulunan
iyodun yemek piserken kaybolmamasi için yemek atesten indirilirken konulmali
veya sofrada yerken ilave edilmelidir.
Ülkemizde Saglik Bakanligi ve UNICEF isbirliginde 1994
yilindan bu yana yürütülen “Iyot Yetersizligi Hastaliklarinin Önlenmesi ve
Tuzun Iyotlanmasi Programi” baslangicinda iyotlu tuz tüketim orani % 18 iken,
2008 Türkiye Nüfus ve Saglik Arastirmasi sonuçlarina göre bu oran % 85.3 olarak
tespit edilmistir. Iyotlu tuz kullanimi açisindan yerlesim yerleri ve bölgeler
arasinda farkliliklar bulunmaktadir. Kirsal alanda hane halkinin % 71.5’i iyotlu
tuz kullanirken, kentlerde bu oran % 89.9’a çikmaktadir.
Bu nedenle özellikle kirsalda olmak üzere, toplumun
bilinçlendirilerek iyotlu tuz kullaniminin artirilmasi ve uygun kosullarda
saklanmasi ve kullanilmasi gerekmektedir. Hedefimiz daha zeki ve saglikli nesillere
sahip olmaktir.

Saglik Bakanligi ve UNICEF
Bu haber 637 defa okunmuştur.