Elektrik ve suya zam yağıyor

Elektrik ve suya zam yagiyor

Elektrik ve suya yapilan zamlara vergi, dagitim, kayip-kaçak-atik bedeli faturalari daha da sisirdi.

Son aylarda elektrik ve suya yapilan zamlara vergi, dagitim, kayip-kaçak-atik bedeli gibi ilavelerin olmasi faturalari daha da sisirdi. 40 liralik bir elektrik faturasi 77 liraya, 36 liralik su faturasi ise 68 liraya çikti.

Belediyelerin çogu suyu bedava veya düsük maliyetle temin ederken vatandasa fahis fiyattan satiyor.

Elektrik ve su faturalarina adeta zam yagiyor. Faturalara, tüketilen elektrik-su bedeli kadar ilave yapiliyor. Eklemelerle faturalardaki tutar zirve yaparken belediyelerin bedava aldigi su bile vatandaslara fahis fiyattan satiliyor. Ocak 2016 faturasina 36 lira su bedeli tahakkuk eden bir abone, vezneye gittiginde atik su bedeli, sebeke yapim onarim parasi, KDV gibi eklemelerle 68 lira ödüyor. Benzer durum elektrik için de geçerli. 40 liralik fatura dagitim bedeli, vergi-fon, TRT payi eklemeleriyle 77 liraya çikiyor.

Bazi belediyelerin su aldigi DSI kaynaklari ise suyun pahali satildigi ve bunun incelenmesi gereken bir konu olduguna dikkat çekti. Elektrik üretiminde suyun payinin yüzde 30'lara çikmasina ragmen vatandasa satis fiyati sürekli zamlaniyor.

RAKAMLARLA DURUM

Türkiye Istatistik Kurumu'na göre (TÜIK) (2014)   bin 396 belediye var. Bu belediyelerin içme ve kullanma suyu sebekesi ile hizmet verdigi nüfus sayisi ise 70 milyon 522 bin kisi. Belediyeler 70 milyonu asan vatandasin su ihtiyacini karsilamak için sebekeye baraj, kuyu, kaynak, akarsu, göl-gölet-deniz gibi kaynaklardan toplam yillik 5,2 milyar metreküp su çekildi. Içme-kullanim amaçli sebeke üzerinden yillik 3 milyar 394 milyon metreküp (m'b3) su dagitimi yapiliyor. Kisi basi tüketim için günlük sebekeye çekilen su miktari ise 203 litre. TÜIK'e göre, sebekeye verilen suyun önemli bir miktari kayiplara gidiyor.

BELEDIYELER SUYU BEDAVA ALIYOR

Elektrikte oldugu gibi su da vatandaslara fahis fiyattan satiliyor. Ancak belediyelerin büyük çogunlugu suyu bedava veya çok düsük fiyatla temin ediyor. Bazi belediyeler içme suyunu DSI barajlarindan saglarken bazilari ise nehir, kaynak, göletlerden temin ediyor. Ancak belediyelerin su maliyetleri çok düsük. DSI (Devlet Su Isleri) kaynaklari konuya açiklik getiriyor: Belediyeler eger DSI barajindan su aliyorsa isletme giderleri ile ilgili bir maliyet taksimi yapilir, o miktari öderler. Ama direkt dereden, kaynaktan veya dogal gölden su aliyorlarsa para ödemezler. Fakat genelde sebeke altyapilari çok eski, kaçak oranlari yüksek. Buna ragmen su pahali satiliyor.

ÜRETIMDE SUYUN PAYI ARTMASINA RAGMEN FATURALAR ZAMLANDI

Elektrigin yarisinin dogalgazla üretilmesi ve gazin pahali ithal edilmesi, elektrik üretim maliyetlerini olumsuz etkiliyordu. Ancak Enerji Yönetimi, son aylarda üretimde kaynak degisikligine giderek suyla elektrik üretimine agirlik veriyor. Bu da elektrik üretim maliyetlerinde ciddi maliyet düsüsü anlamina geliyor. Türkiye Elektrik Iletim AS (TEIAS) verilerine göre 18 Subat'ta üretilen elektrigin yüzde 28,5'u (yaklasik 3'te 1'i), HES'lerde (barajli, barajsiz) üretildi. Dogalgazla üretim ise yüzde 50'lerden yüzde 31'e geriledi. Üretimde suyun payinin artmasi, faturalarda indirim anlami tasirken Enerji Yönetimi 1 Ocak'tan geçerli olmak üzere elektrige zam yapmayi tercih etti. Bu ise vatandaslarin pahali elektrik tüketimi anlamina geliyor.

haberler