Görele Sol Platformu | Fındıkta Kırmızı Alarm

Açıklama: Fındıkta sulama lüks değil, zorunlu ihtiyaç
Kategori: Ekonomi-Çalışma Hayatı
Eklenme Tarihi: 19 Mayys 2026
Geçerli Tarih: 19 Mayys 2026, 09:09
Site: Görele Sol Platformu
URL: https://www.gorelesol.com/haber_detay.asp?haberID=27055

Düzensiz yagis rejimleri, yaz kurakliklari, artan sicakliklar ve uzun süren susuz dönemler; Türkiye’nin stratejik tarim ürünlerinden biri olan findik üretimini dogrudan etkiliyor. Uzmanlar, bugün gelinen noktada " Karadeniz’de sulama gerekmez" anlayisinin günümüz iklim sartlariyla örtüsmedigini belirtiyor. OMÜ Ziraat Fakültesi Tarimsal Yapilar ve Sulama Bölümü Ögretim Üyesi Prof. Dr. Yusuf Demir, geçen sene oldukça kayip yasanan findikta sulamanin önemine deginerek açiklamalarda bulundu.

Eskiden olusan algilarin iklim sartlari ile birlikte degistigini ifade eden Prof. Dr. Yusuf Demir, "Son yillarda yasanan küresel iklim olaylari, iklimdeki degisiklikler, tarimsal üretimdeki baskilari her geçen gün artiriyor. 2025’te tarimsal üretimde ciddi krizler yasadik. Meyvecilik ve findik üretiminde sikinti yasadik. Eskiden ’findik üretiminde Karadeniz’de sulamaya ihtiyaç yok’ gibi bir algi vardi. Küresel iklim degisikligiyle birlikte bu algi degismeye basladi. Karadeniz Bölgesi’nde yasanan süreç, findikta da sulamayi zorunlu hale getirmistir. Findikta sulama artik bir lüks degil, zorunlu ihtiyaçtir. Çalismalar sunu göstermistir ki findikta yapacagimiz sulamayla birlikte üretimde, verimde yüzde 60’a kadar artis saglayabilecegimizi göstermektedir. Bu durum; arazinin cografyasina, topografik egimine, ürünün çesidine ve iklim faktörlerine bagli olarak degismektedir. Findikta sulama yapmadigimiz zaman sadece verim düsüklügü degil, ayni zamanda üretilen ürünlerde kalite, ürün iriliginde, dane çapinda ve bos findik sayisinin artmasi gibi birçok problemle karsilasiyoruz. Onun için de bizim mutlak suretle artik özellikle Samsun basta olmak üzere Karadeniz’in sahil kesimi, öncelikle yani 450 rakimin altindaki bölgeler olmak üzere önümüzdeki süreçlerde sicak yaz aylarinda ciddi anlamda sulamayi düsünmek ve projelerini almak durumundalar" dedi.

Sulamanin findigin olgunlasmasinda ve dis etkenlere karsi korunmasinda hayati önem tasidigina deginen Prof. Dr. Demir, "Findik sulamasini sadece bu seneki verim ve üretim açisindan da degerlendirmemek lazim. Özellikle mayis sonu, haziran basinda yapilan sulamalarin findikta meyve olgunlasmasi ve donma ile ilgili fayda sagladigini; haziran sonu, temmuz basinda yapilan sulamanin ise özellikle meyvelerde iriligi, bos meyve oranlarinin azalmasini ve hatta meyvenin kalitesinin iyilesmesini sagladigini yine yapilan çalismalar ortaya koymustur. Tabii temmuz-agustos aylarinda yapilan sulama ise hem bu seneki findigin daha kaliteli üretilmesi, elde edilmesi hem de bir sonraki sene findik sürgünlerinin daha iyi gelismesi, dolayisiyla bir sonraki yildaki üretimi de etkilemesi açisindan önemlidir. Yani ayni zamanda sulama, yillarca findikta önemli bir problem olan periyodisite yani yillik dalgalanma açisindan da önemli bir çözüm üreten ana araçlardan bir tanesi haline gelecektir. Onun için bizim mutlak suretle findikta sulama çalismalarina ve bütün projelerimizde sulamaya öncelik vermemiz gerekmektedir. Bu anlamda yapilacak çalismalar bilimsel anlamda su anda farkli kurumlarimizda yapiliyor ama bizim mutlaka findikta modern sulama teknikleri nelerdir ve modern sulamayi nasil yapariz noktasinda hem yerel yöneticilerimizi hem de çiftçilerimizi aydinlatmamiz gerekiyor. Findikta söyledigimiz bu faydalarin saglanabilmesi için damla sulama gibi veyahut da uygun olan oranlarda veya alanlarda belki mini yagmurlama basliklariyla findik alti sulama gibi sistemlerle daha uygun, daha verimli sulamayi gerçeklestirebiliriz. Ayni zamanda tabii ki kirsal alanda yasayan insanlarin gelir seviyesini yükseltmek, onlarin yasam standartlarini artirmak için de buna ihtiyaç vardir. Bu anlamda yerel yöneticilerin bu projelere öncelik vermesi, artik Karadeniz’de Ordu ve Giresun, Trabzon dahil olmak üzere pek çok ilimizde findik sulamasini ciddi anlamda önceliklendirmeye yarar vardir" diye konustu.

"Küresel iklim etkisi bu sekilde devam ettigi sürece ki insallah yapilacak tedbirlerle bunlarin önüne belli ölçüde geçebiliriz ama böyle devam ettigi sürece Karadeniz’in isinmasi, Akdeniz’in isinmasi sonucunda ayni zamanda ülkemizin ürün deseninde, üretim alani degisiminde de ciddi farklar olusmakta ve gelecek yillarda findigin Karadeniz’de yetisme sartlari zor hale gelecektir. Iste bu durumda mutlaka simdiden alinacak tedbirler ve sulama çalismalari önemli ve ciddi bir çözüm olacaktir. Onun için findik sulamasinin bugünlerde böyle bir yagisli ortamda konusulmasi bence bugün konusacagiz ki yarin problemi yasadigimizda çözüm üretelim. Çünkü problem yasadiginda çözüm üretmek artik geçmiste kalan düsüncelerden olusmaktadir. Biz bugün artik problemi önceden tespit edip, problem yasamadan çözümler üretecek analiz ve uygulamalari gerçeklestirmemiz gerekiyor. Onun için findik sulamasi çok önemli bir kavram ve Karadeniz Bölgesi’nde, tabii Bati Karadeniz de bunun içerisinde ama özellikle Orta ve Dogu Karadeniz Bölgesi’nde bundan sonraki süreçte mutlaka findik sulamasi çalismalari önceliklendirilmeli ve bununla ilgili projelere öncelik ve destek verilmelidir."