Sayfayı Yazdır | Pencereyi Kapat | Resimleri Gizle
Açıklama: Özal’dan AKP dönemine kadar 11 acele kamulaştırma yapıldı,AKP döneminde 150 acele kamulaştırma!
Kategori: Haber
Eklenme Tarihi: 12 Aralyk 2014
Geçerli Tarih: 20 Nisan 2026, 07:49
Site: Görele Sol Platformu
URL: https://www.gorelesol.com/haber_detay.asp?haberID=19892
1939’da olsa izin vermezlerdi
Özal’dan AKP dönemine kadar 11 acele kamulastirma yapildi,AKP döneminde 150 acele kamulastirma!
Türkiye kamuoyu, savas yillarinda çikartilan ‘acele
kamulastirma’ yasasinin, Kurtulus Savasi’ndan sonra savas yasamayan ülkemizde
yeniden uygulanmaya konuldugunu, Manisa'da yapilacak termik santral için 6 bin
zeytin agaci kesilince daha iyi anladi.
Eger o termik santral 2014 degil de 1939 yilinda yapilmak
istenseydi; Inönü Hükümeti kamulastirma yapip zeytinleri kestiremezdi.
Çünkü, 2. Dünya Savasi’nin adim adim yaklastigi günlerde
çikartilan 3634 Sayili Milli Müdafaa Mükellefiyeti Kanunu’nda bile “tarlalarin
sahiplerinin ve isletenlerin ekip biçecegi kadar kisminin isgal edilmeyecegi’
hükmü getirilmisti.
Bu ilginç ve düsündürücü tespitler, 1939 – 2014 arasindaki
acele kamulastirmalari arastiran Av. Remzi Kazmaz’a ait. HES’lere karsi açtigi
davalarla taninan Av. Remzi Kazmaz, 2004 sonrasi yapilan acele
kamulastirmalarin seferberlik ve savas hali durumlarina göre yapildigini ancak
uygulamalarin 1939’daki kanuna bile aykiri oldugunu belirtiyor.
Son yillarda Türkiye’de bir seferberlik ve savas halinin söz
konusu olmadigini, bu yüzden acele kamulastirma karari verilemeyecegini
vurgulayan Av. Kazmaz, yapilan hukukdisi uygulamalarla ilgili su bilgileri
verdi:
“Bu kanunun 1939 yilinda 2. Dünya Savasi öncesi savasa
hazirlik kapsaminda çikarildigini unutmayalim. Savas esnasinda cephane ve asker
yiginagi, askeri üs, askeri hastane, askeri yol ve köprüler için ihtiyaç
duyulan tasinmazlara bu yolla el konularak olagan kamulastirma ile zaman
kaybedilmesinin önüne geçmek amaçlanmistir. Kamulastirma Kanunu’nun atif
yaptigi Milli Müdafaa Mükellefiyeti Kanunu’na yakindan bakarak, konuyu
tekrardan somutlastiralim. Kanunun 1. Maddesi’nde ‘Seferberlik ve savas hali
ile bu hallerin henüz ilan edilmemis oldugu ancak savasi gerektirebilecek bir
durumun meydana geldigi gerginlik ve kriz dönemlerinde yapilacak seferberlik
hazirliklari ile kitalarin toplanmasi esnasinda, alelade vasitalarla temin
edilemeyen bütün askeri ihtiyaçlari veya hizmetleri bu Kanun hükümleri
dairesinde vermeye veya yapmaya her sahis borçludur’ denilmek suretiyle kanunun
hangi kosullarda uygulanacagini belirtmistir.
‘ACELELIGINE BAKANLAR KURULU’NCA KARAR ALINACAK HALLER’
Acele kamulastirmanin bir savas hukuku uygulamasi oldugu
açikça görülüyor. Kamulastirma Kanunu’nda savas, seferberlik, yurt savunmasi ve
diger olaganüstü haller disinda ‘Aceleligine Bakanlar Kurulu’nca karar alinacak
haller’ denilerek Bakanlar Kurulu’na bir esneklik taninmistir. Son yillarda
Türkiye’de bir seferberlik ve savas hali söz konusu olmadigindan acele
kamulastirma karari verilemez. Geriye sadece Bakanlar Kurulu’na taninan ‘esnek’
yetki kaliyor. Danistay’a göre ise’ Bakanlar Kurulu’nca karar verilebilmesi
için kamu yarari ve kamu düzenine iliskin olma halinin maddede yer alan diger
iki kosula paralel nitelik tasimasi gerekir. Danistay defalarca bakanlar
Kurulu’na taninan bu takdir yetkisi ve esnekligi yurt savunmasi, milli
menfaatler ve Milli Müdafaa Mükellefiyeti Kanunu’ndaki kosullar çerçevesinde
gündeme gelebilecegini belirtmistir.
Bu kadar açik ve net ifade edilmesine ragmen her gün Resmi
Gazete’de ülkemizin degisik ve el degmemis bölgelerinde projeler için Bakanlar
Kurulu tarafindan el koyma kararlari alindigini görüyor ve okuyoruz.
SAVAS ZAMANINDA GENELKURMAY YETKILI
Savas zamaninda Genelkurmay’in sahip oldugu el koyma, acele
kamulastirma yetkisi su anda HES, siyanürle altin arama, termik santral gibi
ekolojik açidan sakincali projeler yapan ( Manisa Yirca) sirketler lehine
kullaniliyor. En son Tokat Zile’de 1. derecede tarim arazisi üzerine kurulmaya
çalisilan HES’ler ve ovayi besleyen yer alti sularinin dahi acimasiz bir
sekilde kullanilmasi dogaya açilan bir savastir. Bu adi konulmamis savas hukuk
adina bakanlar kurulu eli ile yapiliyor. Ortada bir savas var ama düsman kim?”
ACELE KAMULASTIRMA ANAYASAYA AYKIRI
Av. Kazmaz, ülkemizin en güzel koylarinin, topraklarinin,
vadilerinin, suyunun, florasinin ve faunasinin yok edildigi acele
kamulastirmanin Anayasa’ya da aykiri oldugunu söyledi. Av. Kazmaz, sözlerini
söyle sürdürdü:
“Anayasamizin hak ve hürriyetlerin sinirlanmasi baslikli 13.
maddesine göre “Temel hak ve hürriyetler, özlerine dokunulmaksizin yalnizca
Anayasa'nin ilgili maddelerinde belirtilen sebeplere bagli olarak ve ancak
kanunla sinirlanabilir. Bu sinirlar Anayasa'nin özüne sözüne ve ruhuna aykiri olamaz.”
Yine Anayasa'nin mülkiyet hakkini düzenleyen 35. maddesine
göre “Herkes mülkiyet ve miras hakkina sahiptir. Bu haklar ancak kamu yarari
amaciyla, kanunla sinirlanir” demek suretiyle kamu menfaati ülkenin milli menfaatleri
için söylenmistir.”
ÖZAL’DAN AKP DÖNEMINE KADAR 11 ACIL KAMULASTIRMA YAPILDI
Av. Kazmaz’in arastirmasinda ilginç veriler var. Örnegin Özal döneminden AKP dönemine kadar, 1983 -2004 arasinda sadece 11 adet acele kamulastirma yapilmis. 2004 'ten günümüze ise 150 ye yakin acele kamulastirma uygulamasi var. Kamulastirmalar özellikle ulasim, kentsel dönüsüm, RES'ler, HES’ler, termik santraller, madenler ve sulama alanlarinda yogunlasiyor. Bu projelerin çogunu özel sektörün yaptigini belirten Av. Kazmaz, vahim buldugu bu tablo için “Kamuya degil özel sektöre yarari var” diyor
Ayrintili bilgi için:
Av. Remzi Kazmaz remzi@kazmazhukuk.com
Tel : 0 533- 448 34 57 Kazmaz Law Office