Sayfayı Yazdır | Pencereyi Kapat | Resimleri Gizle
Açıklama:
Kategori: Köşe Yazarları
Eklenme Tarihi: 08 Aralyk 2014
Geçerli Tarih: 19 Nisan 2026, 17:07
Site: Görele Sol Platformu
URL: https://www.gorelesol.com/yazar.asp?yaziID=19857
Issizlik Sigortasi
Issizlik Sigortasi Oranlari
Isçi Payi % 1
Isveren Payi % 2
Issizlik Sigortasinin Sartlari ve Süresi
Issizlik ödenegi alabilmek için dört temel kosul
öngörülmüstür.
1- Hizmet akdinin
sona erdigi tarihten önceki son 3 yil içinde en az 600 gün sigortali olarak
prim ödenmis olmasi,
2- Is akdinin feshedildigi tarihten geriye dogru kesintisiz
hizmet aktinin 120 gün prim ödenmis olmasi,
3- Hizmet akdinin, Issizlik Sigortasi Kanununun 51 inci
maddesinde sayilan hallerden birisine dayah| olarak sona ermis olmasi,
4- Sigortali issizin, Isten Ayrilma Bildirgesini isten
ayrildigi tarihten itibaren 30 gün içinde ISKUR'un ilgili ünitesine dogrudan
basvurarak vermesi. Yukarida öngörülen sartlari tasiyanlardan;
600 gün prim ödemis olanlara 180 gün,
900 gün prim ödemis olanlara 240 gün,
1080 gün ve daha fazla prim ödemis olanlara 300 gün, süre
ile issizlik ödenegi ödenecektir.
Sigortali, issizlik ödeneginden yararlanma süresini
doldurmadan tekrar ise girer ve issizlik sigortasi ödeneginden yararlanmak için
bu Kanunun öngördügü sartlari yerine getiremeden yeniden issiz kalirsa, daha
önce hakettigi issizlik ödenegi süresini dolduruncaya kadar bu haktan
yararlanmaya devam eder. Bu Kanunun öngördügü sartlari yerine getirmek
suretiyle yeniden issiz kalinmasi halinde ise sadece bu yeni hak sahipliginden
dogan süre kadar issizlik ödenegi ödenir.
Hangi durumlarda issizlik ödeneginden yararlanilir?
120 günü kesintisiz olmak üzere, son üç yil içinde en az 600
gün süre ile prim ödemis olup da kendi istek ve kusurlari disinda issiz
kalanlardan;
Hizmet akitleri, ihbar önellerine uygun olarak isveren
tarafindan feshedilenler,
Hizmet akitleri; saglik sebepleri, isverenin kanunda
belirtilen ahlak ve iyi niyet kurallarina uymayan davranislari ve isçinin
çalistigi isyerinde bir haftadan fazla süre ile isin durmasini gerektirecek
zorlayici sebepler nedeniyle bizzat kendileri tarafindan feshedilen sigortali
isçiler,
Saglik sebepleri veya isyerinde isçiyi bir haftadan fazla
süre ile çalismaktan alikoyan bir zorlayici sebebin ortaya çikmasi halinde
isveren tarafindan hizmet akdi feshedilenler,
Belirli süreli hizmet akdi ile çalismakta olup da sürenin
bitiminde issiz kalanlar .
Isyerinin el degistirmesi veya baskasina geçmesi,
j;kapanmasi veya kapatilmasi, isin veya isyerinin niteliginin degismesi
nedenleriyle isten çikarilmis olanlar,
Özellestirme
nedeniyle hizmet akdi sona erenler, issizlik ödenegine hak kazanirlar.
Issizlik ödenegine hak kazananlarin, bu ödenekten
faydalanmak üzere Isten Ayrilma Bildirgesi ile birlikte hizmet akdinin
feshedildigi tarihi izleyen günden itibaren 30 gün içinde, ISKUR'nun en yakin
ünitesine basvurmalari " gerekmektedir.
Issizlik ödenegine hak kazanmanin sartlari
MADDE 51. – Bu Kanun uyarinca sigortali sayilanlardan hizmet
akitleri asagida belirtilen hallerden birisine dayali olarak sona erenler,
Kuruma süresi içinde sahsen basvurarak yeni bir is almaya hazir olduklarini
kaydettirmeleri, hizmet akitlerinin sona ermesinden önceki son üç yil içinde en
az 600 gün sigortali olarak çalisip issizlik sigortasi primi ödemis ve isten
ayrilmadan önceki son 120 gün içinde prim ödeyerek sürekli çalismis olmalari
kaydiyla issizlik ödenegi almaya hak kazanirlar.
a) 25/8/1971 tarihli ve 1475 sayili Is Kanununun 13 üncü
maddesi veya 20/4/1967 tarihli ve 854 sayili Deniz Is Kanununun 16 nci maddesi
ya da 13/6/1952 tarihli ve 5953 sayili Basin Mesleginde Çalisanlarla
Çalistiranlar Arasindaki Münasebetlerin Tanzimi Hakkinda Kanunun 6 nci
maddesinin dördüncü fikrasinda belirtilen bildirim önellerine uygun olarak
hizmet akdi isveren tarafindan sona erdirilmis olmak,
b) Hizmet akdi, süresi belli olsun veya olmasin sürenin
bitiminden önce veya bildirim önelini beklemeksizin 1475 sayili Is Kanununun 16
nci maddesinin (I), (II) ve (III) numarali bentlerine veya 854 sayili Deniz Is
Kanununun 14 üncü maddesinin (II) ve (III) numarali bentlerine veya 5953 sayili
Basin Mesleginde Çalisanlarla Çalistiranlar Arasindaki Münasebetlerin Tanzimi Hakkinda
Kanunun 7 nci maddesi ile 11 inci maddesinin birinci fikrasina göre sigortali
tarafindan feshedilmis olmak,
c) Hizmet akdi, süresi belli olsun veya olmasin sürenin
bitiminden önce veya bildirim önelini beklemeksizin 1475 sayili Is Kanununun 17
nci maddesinin (I) ve (III) numarali bentlerine veya 854 sayili Deniz Is
Kanununun 14 üncü maddesinin (III) numarali bendine veya 5953 sayili Basin
Mesleginde Çalisanlarla Çalistiranlar Arasindaki Münasebetlerin Tanzimi
Hakkinda Kanunun 12 nci maddesinin birinci fikrasina göre isveren tarafindan
feshedilmis olmak,
d) Hizmet akdinin belirli süreli olmasi halinde, bu sürenin
bitimi nedeniyle issiz kalmak, 854 sayili Deniz Is Kanununun 7 nci maddesinin
(II) numarali bendinde belirtilen hizmet akdinin belirli bir sefer için
yapilmis olmasi nedeniyle sefer sonunda issiz kalmak,
e) Isyerinin el degistirmesi veya baskasina geçmesi,
kapanmasi veya kapatilmasi, isin veya isyerinin niteliginin degismesi
nedenleriyle isten çikarilmis olmak, 854 sayili Deniz Is Kanununun 14 üncü
maddesinin (IV) numarali bendindeki nedenlerle issiz kalmak,
f) 24/11/1994 tarihli ve 4046 sayili Özellestirme
Uygulamalarinin Düzenlenmesine ve Bazi Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde
Degisiklik Yapilmasina Dair Kanunun 21 inci maddesi kapsaminda issiz kalmak.
Ancak, issizlik ödenegine hak kazanabilmek için hizmet
akdinin basvuru sirasinda grev, lokavt veya kanundan dogan ödevler nedeniyle
askiya alinmamis olmasi ve sigortalinin herhangi bir sosyal güvenlik
kurulusundan gelir veya aylik almamasi gerekmektedir.
Isten Ayrilma Bildirgesi Vermeyecek Olanlar
30 Mayis 2002 Tarihli Resmi Gazete
Sayi: 24770
Çalisma ve Sosyal Güvenlik Bakanligindan
Madde 1- 30/1/2002 tarihli ve 24656 sayili Resmi Gazete'de
yayimlanan "4447 sayili issizlik sigortasi kanununun uygulanmasina iliskin
teblig (teblig no:3) in 4 üncü maddesinin 1 inci ve 2 inci fikralari asagidaki
sekilde degistirilmis ve ayni maddeye 4 üncü fikradan sonra gelmek üzere asagidaki
fikralar eklenmistir.
"Isveren, bu tebligin 3 üncü maddesinde belirtilen
hallerde hizmet akdi sona eren sigortali issiz hakkinda, hizmet akdinin sona
erdigi tarihi izleyen günden itibaren 15 gün içinde 3 nüsha IAB (ek:1)
düzenleyerek bu süre içerisinde, 1 nüshasinin isyerinin bulundugu yerdeki
ISKUR'A ulasmasini saglar, 1 nüshasini sigortali issize verir diger nüshasini
da isyerinde saklar.
Ayrica isveren, bu Tebligin 3 üncü maddesinin (f) bendinde
belirtilen 4046 sayili Özellestirme uygulamalarinin Düzenlenmesine ve Bazi
Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Degisiklik Yapilmasina Dair Kanun
hükümlerine göre, özellestirme nedeniyle issiz kalanlar için de hizmet akdinin
sona erdigi tarihi izleyen günden itibaren 15 gün içinde 3 nisha IAB (Ek:2)
düzenleyerek bu süre içerisinde, 1 nüshasinin isyerinin bulundugu yerdeki
ISKUR'a ulasmasini saglar, 1 nüshasini sigortali issize verir, diger nüshasini
da isyerinde saklar."
"Muvazzaf askerlik nedeniyle hizmet akdi sona erenler
için isverenler IAB düzenleyeceklerdir. Bu durumda olan sigortali issizlerin
terhis tarihinden itibaren 30 gün içerisinde Kuruma basvurmalari halinde
issizlik ödenegi islemleri baslatilir.
Isveren hizmet akdi 4447 sayili Kanunun 51 inci maddesinde
belirtilen haller disinda (örnegin: istifa, emekilik, evlilik, isçinin hatasi
ve kusuru nedeniyle hizmet akdinin sona ermesi durumlari) sona eren sigortali
issizler için IAB düzenlemek zorunda degildir.
Hizmet akdi feshedilmeksizin ve sigorta prim ödeme
sürelerinde kesinti olmaksizin, sigortalinin ayni isverenin baska bir isyerine
nakledilmesi durumlarinda isverenin IAB düzenleme zorunlulugu bulunmamaktadir.
Hizmet akdi sona erdiginde sigortalinin ayni isverene bagli olarak çalistigi
sürelere iliskin tüm bilgiler, düzenlenecek IAB'de yer alacaktir.
Isverenin IAB düzenleme zorunlulugu bulunmadigi durumlarda
isverene idari para cezasi uygulanmaz."
Madde 2- Bu teblig yayimi tarihinde yürürlüge girer.
Madde 3- Bu teblig hükümlerini Çalisma ve Sosyal Güvenlik
Bakani Yürütür.
30 Ocak 2002 Tarihli Resmi Gazete
Sayi: 24656
Çalisma ve Sosyal Güvenlik Bakanligindan:
Amaç
Madde 1- Bu Tebligin amaci, issizlik ödenegi ödenecek
sigortali issizlerin hak ve yükümlülüklerini, isverenlerin isten ayrilma
bildirgesiyle (IAB) ilgili yükümlülüklerini ve ISKUR tarafindan (Türkiye Is
Kurumu il, sube müdürlükleri ve büro seflikleri) verilecek hizmetlerin,
yapilacak islemlerin uygulama usul ve esaslarini belirlemektir.
Prim ödeme ve issizlik ödenegine hak kazanma süreleri
Madde 2- Hizmet akdinin sona ermesinden önceki son 120 gün
içinde prim ödeyerek sürekli çalismis olanlardan, son üç yil içinde;
a) 600 gün sigortali olarak çalisip issizlik sigortasi primi
ödemis olan sigortali issizlere 180 gün,
b) 900 gün sigortali olarak çalisip issizlik sigortasi primi
ödemis olan sigortali issizlere 240 gün,
c) 1080 gün sigortali olarak çalisip issizlik sigortasi
primi ödemis olan sigortali issizlere 300 gün,süre ile issizlik ödenegi
verilir.
Hizmet aktinin sona erdigi tarihten önceki son 120 gün
içinde, hizmet akdi devam etmekle birlikte, hastalik, ücretsiz izin, disiplin
cezasi, gözaltina alinma, hükümlülükle sonuçlanmayan tutukluluk hali, kismi
istihdam ile grev, lokavt, genel hayati etkileyen olaylar, ekonomik kriz, dogal
afetler nedeniyle isyerinde faaliyetin durdurulmasi veya iise ara verilmesi
halinde prim yatirilmayan süreler için Sosyal Sigortalar Kurumu (SSK) kayitlari
esas alinir ve 120 günün hesabinda prim yatirilmayan bu süreler kesinti
sayilmaz.
Hizmet akdinin sona erme halleri
Madde 3- Hizmet akdinin sona erme halleri asagida
belirtilmistir.
a) 25/08/1971 tarihli ve 1475 sayili Is Kanunun 13 üncü
maddesi veya 20/04/1967 tarihli ve 854 sayili Deniz Is Kanununun 16 nci maddesi
ya da 13/06/1952 tarihli ve 5953 sayili Basin Mesleginde Çalisanlarla
Çalistiranlar Arasindaki Münasebetlerin Tanzimi Hakkinda Kanunun 6 nci
maddesinin dördüncü fikrasinda belirtilen bildirim önellerine uygun olarak
hizmet akdi isveren tarafindan sona erdirilmis olanlar,
b) Hizmet akdi, süresi belli olsun veya olmasin sürenin
bitiminden önce veya bildirim önelini beklemeksizin 1475 sayili Is Kanununun 16
nci maddesinin (I), (II) ve (III) numarali bentlerine veya 854 sayili Deniz Is
Kanununun 14 üncü maddesinin (II) ve (III) numarali bentlerine veya 5953 sayili
Basin Mesleginde Çalisanlarla Çalistiranlar Arasindaki Münasebetlerin Tanzimi
Hakkinda Kanunun 7 nci maddesi ile 11 inci maddesinin birinci fikrasina göre
sigortali tarafindan feshedilmis olanlar,
c) Hizmet akdi, süresi belli olsun veya olmasin sürenin
bitiminden önce veya bildirim önelini beklemeksizin 1475 sayili Is Kanununun 17
nci maddesinin (I) ve (III) numarali bentlerine veya 854 sayili Deniz Is
Kanununun 14 üncü maddesinin (III) numarali bendinde veya 5953 sayili Basin
Mesleginde Çalisanlarla Çalistiranlar Arasindaki Münasebetlerin Tanzimi
Hakkinda Kanunun 12 nci maddesininin birinci fikrasina göre isveren tarafindan
feshedilmis olanlar,
d) Hizmet akdinin belirli süreli olmasi halinde, bu sürenin
bitimi nedeniyle issiz kalanlar, 854 sayili Deniz Is Kanununun 7 nci maddesinin
(II) numarali bendinde belirtilen hizmet akdinin belirli bir sefer için
yapilmis olmasi nedeniyle sefer sonunda issiz kalanlar,
e) Isyerinin el degistirmesi veya baskasina geçmesi,
kapanmasi veya kapatilmasi, isin veya isyerinin niteliginin degismesi nedeniyle
isten çikarilmis olanlar, 854 sayili Deniz Is Kanununun 14 üncü maddesininin
(IV) numarali bendindeki nedenlerle issiz kalanlar,
f) 24/11/1994 tarihli ve 4046 sayili Özellestirme
Uygulamalarinin Düzenlenmesine ve Bazi Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde
Degisiklik Yapilmasina Dair Kanunun 21 inci maddesi kapsaminda issiz kalanlar,
g) Yukaridaki bentlerde belirtilen is kanunlari kapsamina
girmeyen sigortalilardan hizmet akitleri, 2821 sayili Sendikalar Kanunu ile
2822 sayili Toplu Is Sözlesmesi, Grev ve Lokavt Kanunu kapsaminda yapilmis olan
toplu is sözlesmeleri veya toplu is sözlesmesi bulunmayan hallerde Borçlar
Kanunu hükümleri dogrultusunda (a), (b), (c), (d) ve (e) bentlerindeki
hükümlere paralel olarak sona ermis olanlar,
ISKUR' a süresi içinde sahsen basvurarak yeni bir is almaya
hazir olduklarini kaydettirmeleri ve bu Tebligin 2 nci maddesindeki sartlari
tasimalari halinde issizlik ödenegine hak kazanirlar.
Ancak, issizlik ödenegine hak kazanabilmek için hizmet
akdinin basvuru sirasinda grev, lokavt veya ilgili kanunlardan dogan olaganüstü
hal, seferberlik hali, dogal afetler, kisa süreli askerlik, sivil savunma
hizmetleri gibi çalisma ödevleri nedeniyle askiya alinmamis olmasi ve
sigortalinin herhangi bir sosyal güvenlik kurulusundan yaslilik ayligi almamasi
gerekir.
1475 sayili Is Kanununun 13 üncü maddesine göre; isveren,
isçinin ihbar önellerine ait ücretini pesin vermek suretiyle hizmet akdini
feshedebilir. Hizmet akdinin sona erdigi tarih olarak, ihbar öneline ait
ücretin pesin ödendigi tarih esas alinir. IAB bu tarih esas alinarak
doldurulur.
Isten ayrilma bildirgesinin düzenlenmesi
Madde 4- Isveren, hizmet akdi sona eren sigortali issiz
hakkinda hizmet akdinin sona erdigi tarihten itibaren 15 gün içinde 3 nüsha IAB
(Ek:1) düzenleyerek bu süre içerisinde, 1 nüshasini isyerinin bulundugu yerdeki
ISKUR' a ulasmasini saglar, 1 nüshasini sigortali issize verir, diger nüshasini
da isyerinde saklar.
Ayrica isveren, bu Tebligin 3 üncü maddesinin (f) bendinde
belirtilen 4046 sayili Özellestirme Uygulamalarinin Düzenlenmesine ve Bazi
Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Degisiklik Yapilmasina Dair Kaunun
hükümlerine göre, özellestirme nedeniyle issiz kalanlar için de hizmet akdinin
sona erdigi tarihten itibaren 15 gün içinde 3 nüsha IAB (Ek:2) düzenleyerek, bu
süre içerisinde, 1 nüshasini isyerinin bulundugu yerdeki ISKUR' a ulasmasini
saglar, 1 nüshasini sigortali issize verir, diger nüshasini da isyerinde
saklar.
Bu Tebligin 2 nci maddesinde belirtilen en az 600 gün
issizlik sigortasi primi ödeme süresi, prim ödemelerinin basladigi 1/6/2000
tarihinden itibaren 30/1/2002 tarihinde tamamlanmis olacagindan, hizmet akdi
sona eren sigortalilar hakkinda 31/1/2002 tarihinden itibaren IAB düzenlenir.
IAB' yi süresi içerisinde Kuruma vermeyen isverenlere her
bir fiil için ayri ayri, 25/8/1971 tarihli ve 1475 sayili Is Kanununun 33 üncü
maddesine göre sanayi kesiminde çalisan on alti yasindan büyük isçiler için
fiilin olustugu tarihte uygulanan aylik brüt asgari ücretin iki kati tutarinda
idari para cezasi verilir.
Türkiye Is Kurumuna basvuru
Madde 5- Sigortali issiz, resmi kimlik belgesi ve isveren
tarafindan düzenlenen IAB ile hizmet akdinin sona erdigi tarihten itibaren 30
gün içinde, isyerinin bulundugu yerdeki ISKUR' a talep dilekçesi ile sahsen
müracaat eder.
Isvrerenin IAB düzenlememesi halinde, hak kaybina yol
açilmamasi için sigortali issizin talep dilekçesi ve resmi kimlik belgesi ile
yaptigi müracaati kabul edilir. Talep dilekçesi IAB yerine geçmez. Isverenin
IAB düzenlememe nedeni arastirilarak gerektigi hallerde yasal islemler
baslatilir.
Sigortali issizin, hizmet akdinin feshedildigi tarihi
izleyen günden itibaren mücbir sebeplerden kaynaklanan gecikmeler hariç 30 gün
içinde ISKUR' a basvrumamasi halinde, basvuruda gecikilen süre issizlik ödenegi
almaya hak kazanilan toplam süreden düsülür. Sigortali issiz, gecikmeye neden
olan mücbir sebepleri basvuru sirasinda ISKUR' a belgelendirmek zorundadir.
Sigortali issizin;
a) Es, çocuk, anne, baba veya kardeslerinden birinin vefati
ya da resmi kurum veya kuruluslardan alinacak doktor raporu ile kanitlamak
kaydiyla kendisinin veya bu maddede sayilanlardan birinin hastalik hali,
b) Yangin, yer sarsintisi, sel baskini gibi dogal afetler,
c) Herhangi bir nedenle ulasimin imkansiz hale gelmesi,
d) Kanuni bir ödevin yerine getirilmesi,
e) Muvazzaf askerlik hizmetinin yerine getirilmesi,
f) Gözaltina alinma hali,
g) Hükümlülükle sonuçlanmayan tutukluluk hali,
h) Savas, sikiyönetim, olaganüstü hal gibi durumlar,
i) Salgin hastalik nedeniyle karantina,gibi mücbir
sebeplerle geç basvurusu halinde hak kaybi söz konusu degildir.
Basvurunun sonuçlandirilmasi
Madde 6- ISKUR sigortali issizin basvrusunu; IAB, talep
dilekçesi ve SSK kayitlarindan, gerektigi hallerde de isverenin bilgisine
basvurarak inceler ve issizlik ödenegini hak edene ödeme karari, hak etmeyene
ise nedeni ile birlikte ret kararini basvuru tarihini izleyen ayin sonuna kadar
bildirir.
Is kaybi tazminati ve issizlik ödenegine birlikte hak
kazanilmasi
Madde 7- 4046 sayili Özellestirme Uygulamalarinin
Düzenlenmesine ve Bazi Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Degisikli
Yapilmasina Dair Kanun hükümlerine göre, özellestirme nedeniyle issiz
kalanlardan, is kaybi tazminati va issizlik ödenegini birlikte almaya hak
kazananlara öncelikle is kaybi tazminati ödenir. Is kaybi tazminati için
yapilan basvuru ayni zamanda issizlik ödenegi basvurusu yerine geçer. Hizmet
akitleri 4046 sayili Kanuna göre sona erenlerin, is kaybi tazminati ve diger
hizmetlerden yararlanabilmeleri için hizmet akitlerinin sona erdigi tarihten
itibaren 30 gün içinde ISKUR' a basvurmalari zorunludur. Basvuru süresini
geçirenler, is kaybi tazminati ve bununla ilgili diger hizmetlerden
yararlanamazlar. Ancak, bu durumda olanlardan issizlik ödenegine hak kazanma
kosullarini yerine getirenler için, mücbir sebep olmaksizin basvuruda gecikilen
süre, issizlik ödenegi ödenecek toplam süreden düsülerek, kalan süre kadar
issizlik ödenegi ödenir.
Issizlik ödeneginin miktari
Madde 8- Günlük issizlik ödenegi, sigortalinin son dört
aylik prime esas kazançlari dikkate alinarak hesaplanan günlük ortalama net
kazancinin %50' sidir. Bu suretle hesaplanan issizlik ödenegi miktari aylik
asgari ücretin netini geçemez.
Issizlik ödeneginin üst sinirinin hesaplanmasinda esas
alinan asgari ücret, ödemeyi kapsayan dönemde geçerli olan asgari ücrettir.
Issizlik ödeneginin hesaplanmasinda bir ay 30 gün olarak
kabul edilir. Kist ödenegin hesaplanmasinda hak edilen gün sayisi dikkate
alinir.
Issizlik ödenegi damga vergisi hariç herhangi bir vergi ve
kesintiye tabi tutulamaz, nafaka borçlari disinda haciz veya baskasina devir ve
temlik edilemez.
Örnek 1: Aylik issizlik ödenegi, günlük ortalama net
kazancin 30 ile çarpimindan binde alti oraninda damga vergisi düsülerek
hesaplanir. Çalistigi son dört ay süresince, aylik olarak asgari ücret
düzeyinde ücret alan bir sigortali issizin, aylik prime esas kazanci
222.000.750.- TL. dir. Bu kazanç dikkate alindiginda sigortali issizin, günlük
ortalama net kazanci 5.452.118.- TL., günlük issizlik ödenegi ise bu miktarin
%50' si olan 2.726.059.- TL. dir. Buna göre, sigortali issizin aylik issizlik
ödenegi miktari, (2.726.059 x 30) - (2.726.059 x 30 x 0.006) = 81.291.078.- TL.
dir. Bu miktar ayni zamanda en düsük issizlik ödenegi miktarini göstermektedir.
Örnek 2: Son dört aylik prime esas kazancin aylik ortalamasi
600.00.000.- TL olan sigortali issizin, bu kazanç dikkate alindiginda günlük
ortalama net kazanci 14.480.000.- TL., günlük issizlik ödenegi ise bu miktarin
%50'si olan 7.240.000.- TL. dir. Buna göre, alinacak issizlik ödenegi miktari;
7.240.000 x 30 = 217.200.000.- TL. dir. Ancak, issizlik ödenegi miktari, asgari
ücretin netini geçemeyecegi için net asgari ücret (1/1/2002-30/06/2002
tarihleri arasinda geçerli olan aylik net asgari ücret 163.563.537.- TL) kadar
olacaktir. Bu ücretten damga vergisi düsülecek ve alinacak ücret, 163.563.537 -
(163.563.537 x 0.006) = 162.582.156.- TL. olacaktir. Bu ücret ayni zamanda en
yüksek issizlik ödenegi miktarini göstermektedir.
Issizlik ödeneginin ödenmesi
Madde 9- Issizlik ödenegi, sigortali issizin, bu Tebligin 2,
3 ve 5 inci maddelerinde belirtilen sartlara sahip olmasi halinde, hizmet
akdinin feshedildigi tarihi izleyen günden itibaren hesaplanir. Ilk issizlik
ödemesi, ödenege hak kazanma kosullarinin yerine getirildigi tarihi izleyen
ayin sonunda yapilir. Issizlik ödenegi, aylik olarak her ayin sonunda ISKUR
tarafindan sigortali issiz adina açtirilacak banka hesabina yatirilir.
Issizlik ödenegi almakta olan sigortali issizin ise girmesi
Madde 10- Issizlik ödenegi almakta iken, ise giren
sigortalinin issizlik ödenegi kesilir. Ancak, yeni isini, issizlik ödenegine
hak kazanamadan kaybeden sigortali issiz, daha önce hak ettigi issizlik ödenegi
süresini dolduruncaya kadar issizlik ödeneginden yararlanmaya devam eder. Eger,
sigortali issiz, 4447 sayili Issizlik Sigortasi Kanununun öngördügü sartlari
yerine getirmek suretiyle yeniden issiz kalirsa, sadece bu yeni hak
sahipliginden dogan süre kadar issizlik ödenegine hak kazanir. Bu durumda, yeni
issizlik ödenegi hak kazanma süresinin hesaplanmasinda dikkate alinacak son üç
yil, bir önceki issizlik ödenegine hak kazanma tarihinden geriye gidemez.
Örnek 3- 240 gün süreyle issizlik ödenegi almaya hak kazanan
sigortali issiz, 120 gün issizlik ödenegi aldiktan sonra, ise girer ve 600
günden az prim ödemek suretiyle yeniden issiz kalirsa, sigortali issizin
alacagi issizlik ödenegi süresi, 240-120=120 gündür. Sigortali issiz yeni
isinde 600 gün prim ödeyerek issiz kalirsa sadece yeni hak sahipliginden dogan
180 gün issizlik ödenecegine hak kazanir.
Hastalik ve analik sigortasi primlerinin ödenmesi
Madde 11- Sigortali issizin hastalik ve analik sigortalarina
ait primleri, issizlik ödenegi ödendigi sürece ilk alti ay için (yüzseksen gün)
2/3 oraninda, izleyen aylarda tam olarak Sosyal Sigortalar Kurumuna aktarilir.
Bu primler, sigorta primlerinin hesabinda esas alinan alt kazanç siniri üzerinden
hesaplanir.
Issizlik ödeneginde hak düsürücü nedenler
Madde 12- a) ISKUR tarafindan teklif edilen, mesleklerine
uygun ve son çalistiklari isin ücret ve çalisma kosullarina yakin ve ikamet
edilen yerin belediye mücavir alani sinirlari içinde bir isi hakli bir nedene
dayanmaksizin reddedenlerin issizlik ödenegi kesilir. Büyüksehir belediyesi
olan illerde belediye mücavir alani olarak büyüksehir belediyesi mücavir alani
kabul edilir.
b) Issizlik ödenegi aldigi sürede gelir getirici bir iste
çalistigi veya herhangi bir sosyal güvenlik kurulusundan yaslilik ayligi aldigi
tespit edilenlerin issizlik ödenegi kesilir.
c) ISKUR tarafindan önerilen meslek gelistirme, edindirme ve
yetistirme egitimini hakli bir neden göstermeden reddeden veya kabul etmesine
karsin devam etmeyenlerin, issizlik ödenekleri kesilir. Ödenegin kesilme
gerekçesinin ortadan kalkmasi halinde, issizlik ödenegi ödenmesine yeniden
baslanir. Bu suretle yapilacak ödemenin süresi baslangiçta belirlenmis olan
toplam hak sahipligi süresinin sonunu geçemez.
d) Hakli bir nedene dayanmaksizin ISKUR tarafindan yapilan
çagrilari zamaninda cevaplamayan, istenilen bilgi ve belgeleri öngörülen süre
içinde vermeyenlerin, issizlik ödenekleri kesilir. Ödenegin kesilme
gerekçesinin ortadan kalkmasi halinde, issizlik ödenegi ödenmesine yeniden
baslanir. Bu suretle yapilacak ödemenin süresi baslangiçta belirlenmis olan
toplam hak sahipligi süresinin sonunu geçemez.
Örnek 4: 180 gün süre ile issizlik ödenegine hak kazanan
sigortali issiz, 90 gün issizlik ödenegi aldiktan sonra, ISKUR' un istedigi
bilgileri, hakli bir neden olmaksizin ISKUR' ca öngörülen sürenin bitiminden
itibaren 25 gün geç vermesi durumunda, issizlik ödenegi 25 gün süreyle kesilir.
Bu durumda, sigortali issizin alacagi issizlik ödenegi süresi 180-90-25=65
gündür.
Issizlik ödeneginin durdurulmasi
Madde 13- Muvazzaf askerlik disinda herhangi bir nedenle
silah altina alinanlar ile hastalik ve analik nedeniyle geçici is göremezlik
ödenegi almaya hak kazanan sigortali issizlerin issizlik ödenekleri, bu durumlarin
devami süresince durdurulur.
Örnek 5: 180 gün süre ile issizlik ödenegine hak kazanan
sigortali issiz, 70 gün issizlik ödenegi aldiktan sonra, muvazzaf askerlik
disinda herhangi bir nedenle 30 gün süre ile silah altina alinirsa, issizlik
ödenegi 30 gün için durdurulur. Bu süre, daha sonra sigortali issizin alacagi
issizlik ödenegi süresinin sonuna eklenir. Bu durumda, sigortali issizin
alacagi issizlik ödenegi 180-70=110 gün üzerinden hesaplanir.
Hatali ve yanlis ödemeler
Madde 14- Sigortali issiz ve isverence ISKUR' a verilen
bilgiler, gerektiginde SSK kayitlarindan kontrol edilebilir. Hatali bilgilere
dayanilarak yapilan fazla ödemeler, yasal faizi ile birlikte geri alinir,
ayrica ilgililer hakkinda yasal islem yapilir.
Issizlik ödenegi nakli
Madde 15- Issizlik ödenegi almakta iken, ikametgahi degisen
sigortali issizin kaydi, talep etmesi halinde, yeni ikametgahinin bulundugu
ildeki ISKUR' a nakledilir. Sigortali issize verilecek bütün hizmetler yeni
ikametgahinin bulundugu ISKUR tarafindan yürütülür.
Teblig olunur.
www.bilginsmm.com