Sayfayı Yazdır | Pencereyi Kapat | Resimleri Göster
Açıklama: Fındıkta yanlış politikanın sonucu; ithalat...
Kategori: Haber
Eklenme Tarihi: 28 Nisan 2014
Geçerli Tarih: 20 Nisan 2026, 04:05
Site: Görele Sol Platformu
URL: https://www.gorelesol.com/haber_detay.asp?haberID=17666
Türkiye,Findik Ithal Etmeye Hazirlaniyor!
Findikta yanlis politikanin sonucu; ithalat…
Tarimsal üretimde dünyanin 7′inci, Avrupa’nin 1.ülkesi olmakla övünen Türkiye, kurbanlik koyun ve saman ithalatindan sonra, simdi de findik ithal etmeye hazirlaniyor.Gazetemiz DÜNYA’ nin Ordu Temsilcisi Murat Gürsoy’un haberine göre, ihracatçilar hükümetten gümrük vergilerinin düsürülmesini ve findik ithalatina izin verilmesini istiyor.Dünya findik üretiminin ve ihracatinin yüzde 80′nini gerçeklestiren Türkiye’nin ithalat yapmasi bir yana, bunun konusulmasi bile ayip.Findikta ithalatin gündeme gelmesi sadece don felaketiyle açiklanamaz. Bu, uygulanan findik politikasinin iflasidir.
Bu noktaya nasil gelindi?
Iklim kosullarina bagli olarak dünyada yilda ortalama 800-850 bin ton kabuklu findik üretiliyor. Bu üretimin yüzde 70′ni Türkiye gerçeklestiriyor. Italya yilda ortalama 100 bin ton, Ispanya 20 bin ton, Amerika 30 bin ton,Azerbaycan,Gürcistan ve diger ülkelerde ise toplam 70 bin ton civarinda bir üretim var.
Dünya findik ihracati ortalama 600 bin ton. Bu ihracatin yüzde 80′nini Türkiye gerçeklestiriyor. Ortalama 1.5-2 milyar dolar döviz girdisi saglaniyor.
Dünya üretiminin yüzde 70′ini, ihracatin yüzde 80′nini gerçeklestiren Türkiye, nasil oldu da findik ithal eder duruma geldi?
1- Üreticinin ortagi,sahibi oldugu Fiskobirlik, 1964 yilindan 2003 yilina kadar devlet adina findik alimi yapti. AKP iktidara geldikten sonra Fiskobirlik yönetimi ile karsi karsiya geldi. Yönetimi degistiremeyen Hükümet, Fiskobirlik’i devre disi birakti. Toprak Mahsulleri Ofisi devlet adina findik alimi ile görevlendirildi. 2006-2007 ve 2008 yillarinda Ofis devlet adina findik aldi. Piyasayi düzenlemeye çalisti.
2- Ihracatçilarin ve yurtdisindaki alicilarin baskisi ile findikta serbest piyasaya geçilecek diye, Hükümet, 3 yil uygulanacak “Yeni Findik Stratejisi “ni 2009′da uygulamaya koydu. Toprak Mahsulleri Ofisi’ne tarihinde ilk kez findik aldiran Basbakan Recep Tayyip Erdogan o günlerde su açiklamayi yapti:” Findik, Toprak Mahsulleri Ofisi’nin isi degil. Devlet ve siyaset artik findiktan elini çekecek. Findik için de bir borsa kurup, fiyatin ve talebin bu borsada belirlenmesi yönünde çalismalarimiz var. Yillardir findik üreten kesimler hep sirtlarini devlete dayadilar. Devlet satamayacagi findigi halki magdur olmasin diye defalarca alip deposunda sakladi, aldiginin yari fiyatina satmak zorunda kaldi.Yazik günah degil mi bu devlete. Bu paralar milletimizin cebinden çikmiyor mu? Yani hazirciliga çok alistik. Ben toplayayim, devlet alsin. Artik böyle bir sistem dünyanin hiçbir yerinde uygulanmiyor.”
3- Hükümet, Fiskobirlik’i batirip, Toprak Mahsulleri Ofisi’ni devreden çikarinca üreticiyi de “alan bazli destekle” bir anlamda susturdu. Üreticilere tapu üzerinden para dagitmaya basladi. Üretim olsun olmasin,findik bahçesi ve tapusu olan herkese verilen bu para üreticiyi findik bahçelerinden uzaklastirdi. Findik üreticisi, üretimi, verimliligi ve kaliteyi artiracak, don, kuraklik felaketine karsi ürünü koruyacak hiç bir çaba göstermeden bu parayi almaya basladi. Her yil ortalama 700-800 milyon lira bu sekilde üreticilere dagitiliyor.
4- Yeni findik stratejisi ile üretimi artirmak bir yana, findigini söken üreticilere ayrica dekar basina 3 yilda 600 lira destek ödemesi getirildi. Neyse ki, üretici bu oyununa gelmedi ve findiklari sökmedi. Sökseydi bugün felaketin boyutlari çok daha yüksek olurdu.
5- Findik ihracatçilarinin büyük bölümü bu yanlis politikaya destek verirken, bazilari bu yanlis oyunu gördü. Findik bahçelerinin sökülmesinin yanlis olacagini Türkiye’nin en az 1 milyon ton findik üretmesi gerektigini söyledi. Ancak onlar da sesini duyuramadi.
6- Uygulanan yanlis politika sonucunda Türkiye, daha çok findik ihraç ederek daha az gelirle yetinmek zorunda kaldi. Üretici alan bazli destekle uyutuldu. Fiskobirlik ve Toprak Mahsulleri Ofisi gibi piyasayi düzenleyici kuruluslar olmayinca findigi depolayacak, stokta tutacak kurum kalmadi. Milyonlarca lira harcanarak kurulan lisansli depolar bos kaldi. Yillardir kurulacak denilen “Findik Borsasi” kurulamadi. Dogal afet dönemlerinde ihtiyaç duyulacak stok olusturulamadi.
7- Mart ayi sonunda yasanan don felaketi findikçilar için 1 Nisan sakasi oldu. Ama saka degildi. Herkes gerçekle yüz yüze geldi. Emanet findiklari ucuza satan, 2014 ürünü findigi düsük fiyattan alivre satanlar hepsi bu gerçekle yüz yüze geldi. Artan findik fiyati sektörde iflaslara neden olacak. Iki haftada findik fiyati 6 liradan 10 liraya çikti. Daha da yükselecek. Ithalat bu artisi durdurmak için gündeme getirildi. Çünkü, dünyada ithal edilecek findik yok.
Özetle dünya üretiminin yüzde 70′ine,ihracatinin yüzde 80′nine sahip oldugu findigi günübirlik yanlis politikalarla çikmaza sürükleyen Türkiye, simdi ithalatla çikis yolu ariyor. Ama o yol çikmaz sokak.
Ali Ekber Yildirim –Tarim Dünyasi