Internete yönelik olarak yapilan yeni düzenlenmeler, hem kullanicilara hem de sirketlere birçok yük getiriyor. Torba yasa kapsaminda olan kanun taslaginda yer maddeler özellikle Türkiye’deki internet kullanicilarini oldugu kadar internet ekonomisini de etkileyebilecek düzeyde. 5651 sayili kanunun taslaginda yer alan degisliklerde öne çikanlari bir araya topladik. Iste internet dünyasina gelmesi beklenen yenilikler.
Siteler yasakli olsa bile araci adresler vasitasiyla yasakli sitelere girilebilecek mi?
Degisiklikler arasinda dikkat çekenler arasinda internet sitelerinin artik kimlik bilgisi olarak bilinen IP üzerinden engellenecek olmasi geliyor. Yani engellenen internet sitelerine hiçbir sekilde giris saglanamayacak. Bu kapsamda ayni IP’yi kullanan veya ayni IP üzerinden yayin yapan birçok internet sitesi erisim engelli hale getirilebilecek.
Örnegin, geçen yillarda YouTube’a erisim engellendiginde farkli yollarla giris yapilabiliyordu. Ancak yeni yasayla birlikte söz konusu sitelere giris mümkün olmayacak. Böylelikle Türkiye’deki ayni sunucuda bulunan farkli internet sitelerine erisim de engellenebilecek.
Siteleri engellenmesi muhtemel firmalar ne yapacak?
Sikilastirilmis bu engel ile birçok yabanci ve yerli sirket tedirgin edecek düzeyde. IP adresinden engellenme tedirginliginden dolayi Türkiye’deki site sahipleri veya hosting sahibi firmalar, sadece bu yüzden sunucularini yurtdisina tasimasi mümkün.
Yeni düzenlemeler internet faturasina yansir mi?
Düzenlemede elestiri alan noktalarindan bir digeri ise ‘Erisim Saglayicilari Birligi’ oldu. Mesleki bir birlik olacak bu kurulus, hatiri sayilir bir masraf yükünü de beraberinde getirecek. Bu masraflarin basinda veri saklama bulunuyor. Söz konusu masraflarin artmasi ise dolayli yoldan olsa da son kullanicilara yansiyabilecek.
Internet hizimiz yeni düzenlemelerden nasil etkilenir?
Son kullanicilari etkileyecek bir konu ise alan adi yerine site sayfalarinin da engelleme yapilabilecek olmasi. Baska bir deyisle, bir haber sitesinde yazilan haber veya atilan bir tweet kullanicilara gösterilmeyecek. Bu tip bir engelleme yapilabilmesi için internet erisimi saglayicilarin her sayfayi süzmesi gerekiyor.
Bu durum da kullanicilara ulasan internetin yavaslamasi anlamina geliyor. Ayrica merkezi bir izlemenin de mümkün olabilecegi tartisilanlar arasinda yer aliyor. Böylece kullanicilar, hem mahremiyet endisesinden dolayi hem de yasakli sitelere girebilmek için ‘VPN’ yönelmesi muhtemel seçenekler arasinda. Internette iz birakmamak ve yasakli sitelere girebilmek için kullanilabilen bu sistem belirli ücretlerle kullanicilara sunuluyor.
‘Zararli içerikler’ nasil ortadan kaldiriliyor?
Düzenleme de dikkat çekenler arasinda uygun olmayan içeriklere olan müdahale etme süresi oldu. Buna göre hâkimler, ‘zararli’ gördükleri içeriklere olan erisimi 24 saat engelleyebilecek. Daha önce bu süreç mahkeme kararindan sonra yapildigi için kapanma süresi uzayabiliyordu. Buna ek olarak söz konusu uygun olmayan içeriklerin kaldirilmamasi durumunda ise 500-1000 TL arasinda günlük para cezasi kesilecek.
Internet isiyle ugrasan sirketlerin masraflari artacak mi?
Sunucu firmalari ise her kullanicinin izini sürebilecek. Bu kapsamda her kullanicinin internetteki faaliyeti kayda alinacak ve bir-iki yil saklanacak. Böylece sunucu sirketleri üzerindeki yük artacak. Bu yüzden birçok sunucu sirketinin maliyeti artacak ve site sahiplerinin faturalarina yansiyacak.
Sitenin kapatilmasina kim karar verecek?
Daha önce mahkeme karariyla verilen internet sitesi site engelleme yetkisi bakana ve Telekomünikasyon Iletisim Baskanligi (TIB) Baskanina verilecek. Böylece ‘uygunsuz’ bulunan içeriklerin, yetkili makamlarca daha hizli bir sekilde adli yollardan engellenmesi mümkün olabilecek.
mynet